Dwuchromianowe impresje w WDK. Marcin Materniak i portrety odbite w gumie

Guma dwuchromianowa, jako technika szlachetna w fotografii została wynaleziona we Francji w połowie XIX w. Tworzone zdjęcie na każdym etapie odzwierciedla wkład i zaangażowanie autora. Nie ma mowy o graficznych retuszach, tak popularnych ostatnio wśród fotografów. Przy powstawaniu fotografii nie ma mechanicznej powtarzalności bezbłędnych, wolnych od emocji odbitek.  Czas i praca, niezbędne do wykonania zdjęcia, pozwalają nawiązać z tworzonym dziełem zupełnie innego rodzaju reakcję, całkowicie odmienną niż w przypadku fotografii cyfrowej.

Odbitki wykonane w technice gumy dwuchromianowej, popularnej w okresie międzywojennym, są unikalne i niepowtarzalne, co znakomicie zwiększa ich wartość kolekcjonerską i emocjonalną. W ciągu ostatnich lat prace Marcina Materniaka wypełniły wiele prywatnych zbiorów, galerii sztuki oraz były cennymi prezentami dla znamienitych osób w kraju i za granicą.

Marcin Materniak urodził się w 1977 r. w Lubaczowie. Jest pasjonatem historii miasta i regionu, kolekcjonerem zabytkowych aparatów fotograficznych i unikatowych modeli gitar polskiej marki Defil. W 2010 roku uzyskał tytuł Artysty Fotografika w Szkole Kreatywnej Fotografii w Krakowie.

Pracę dyplomową „Magiczny świat ciemni fotografii analogowej na przykładzie wybranych efektów – teraźniejszość i przyszłość” obronił pod kierownictwem Jerzego Pireckiego, jednego z najsłynniejszych krakowskich fotografików. Tam też, dzięki innemu wykładowcy Jerzemu Gawłowi poznał technikę gumy chromianowej, z którą związał swoją artystyczną działalność.

Artysta kieruje się zasadą „z wielkimi bądź równy, małym pokaż drogę”, dlatego nie zamyka się na propozycje spotkań dotyczących historii fotografii i techniki, w której pracuje. Prowadził wykłady w Fundacji Rzeszowskiej oraz Muzeum Okręgowym w Rzeszowie. Chętnie spotyka się z młodzieżą (często niepełnosprawną intelektualnie). Swoją pasją dzieli się z szerszym kręgiem odbiorców, a programy o nim można było zobaczyć m in. w Teleexpressie, Aktualnościach TVP Rzeszów, Popołudniu z TVP Rzeszów. Najbardziej bliski był mu cykl programów Małgorzaty Bożek „Liczy się pasja”.

O fotografii w technice gumy chromianowej można było usłyszeć również w audycjach „Kalejdoskop” czy „Wolna Sobota” na antenie Polskiego Radia Rzeszów oraz na antenie Katolickiego Radia Zamość. Sylwetka Marcina Materniaka umieszczona została w Encyklopedii Osobistości Rzeczpospolitej Polskiej BRITISHPEDIA (wyd. British Publishing House, t.X – Londyn 2024).

Twórca ma w swoim dorobku wystawy indywidualne: „Angeli et Daemones” (Kraków 2010), „Guma”(Przemyśl 2015), „Alchemia” (Lubaczów 2015), „Dwuchromianowe Kadry” (Lubaczów 2018), „Obrazy Światłem Malowane” (Narol 2018), „Guma chromianowa” (Rzeszów 2019), „Dwuchromianowe spojrzenie”(Jarosław 2023), „Wolna Przestrzeń Muzyczna” (Lubaczów 2023), „Tryptyk” (Lubaczów 2025), Patchwork (Cieszanów 2025), „Kameralnie” (Narol 2025); a także wystawy zbiorowe: „Karpackie oblicza”(Przemyśl 2016), „Ekumenie” z Walerianem Kłosem (Kraków 2018), „Foto Odlot” (Rzeszów 2022), „Sacrum i profanum”, 50–lecie pracy twórczej Waleriana Kłosa (Lubaczów 2023).

Na wystawie w Wojewódzkim Domu Kultury w Rzeszowie zaprezentowane zostaną portrety osób, z którymi Marcin Materniak miał okazję współpracować. Wśród nich są: Stanisław Soyka, prof. Jerzy Główczewski, prof. Jerzy Bralczyk, prof. Adam Palma, prof. Piotr Korzeniowski, Jerzy Styczyński, Adam Otręba, Beno Otręba, Maciej Balcar, Wojciech Hoffman, Jose Torres, Leszek Cichoński, Marcin Wyrostek, Tadeusz Poźniak, Krystian Herba, Szymon Taranda, Łukasz Wacławek.

- Temat ludzi znanych rozbudowałem o Człowieka przy pracy (szewc, jubiler, lutnik, artyści uliczni) i architekturę (głównie Oslo i Lubaczów) – opisuje autor.

Podczas wernisażu w Galerii WDK opowie, skąd wzięła się fotografia w technice gumy chromianowej. Nie zabraknie praktycznego pokazu, jak wykonuje się odbitkę gumową. Po wernisażu pasjonaci będą mogli spróbować zrobić własną odbitkę.

Wystawę będzie można oglądać w Galerii WDK do 11 marca.